سازمان حسابرسی
 نقشه سایت  سایتهای مرتبط   آمار بازدیدکنندگان
[ پیشرفته ]

مجله حسابرس
نسخه چاپی
فرم نظرخواهی
فرم نظر خواهی
تدوین استاندارد

پیامهای حرفه ای

66 - ۲۵ آذر ۱۳۸۷

 

  دیدگاه اولیه  پیرامون نحوه ارائه صورتهای مالی، موضوع پروژه مشترک هیئت استانداردهای بین‌المللی حسابداری و هیئت استانداردهای حسابداری مالی

در گزارش مشترک هیئت استانداردهای بین‌المللی حسابداری و هیئت استانداردهای حسابداری مالی دیدگاههای اولیه‌ای که منجر به تغییر نحوه ارائه صورتهای مالی می‌شود، ارائه شده‌است. این دیدگاهها در پی ایجاد شکل مشترکی برای ارائه صورتهای مالی با هدف بهبود انتقال اطلاعات از تهیه‌کنندگان به استفاده‌کنندگان صورتهای مالی مطرح گردیده‌است. برخی از دلایل دوهیئت در مورد تدوین استانداردی جدید برای نحوه ارائه صورتهای مالی عبارتند از:

1-  عدم وجود رویکرد مشترک برای ارائه صورتهای مالی تاکنون. اصول پذیرفته‌شده حسابداری در امریکا و استانداردهای بین‌المللی گزارشگری مالی، رهنمودهای اندکی برای ارائه صورتهای مالی مطرح کرده‌اند. به علاوه، رهنمودهای ارائه شده در اصول پذیرفته شده در استانداردهای مختلفی آورده شده است. به همین دلیل صورتهای مالی  براساس اصول پذیرفته شده حسابداری امریکا یا استانداردهای بین‌المللی گزارشگری مالی را می‌توان به روشهای متعددی تهیه کرد. این موضوع مشکلاتی را هنگام مقایسه صورتهای مالی شرکتهای مختلف برای تحلیل‌گران، سرمایه‌گذاران و سایر استفاده‌کنندگان صورتهای مالی فراهم می‌آورد.

2-  عدم ارتباط اطلاعات صورتهای مالی با یکدیگر. مجموعه صورتهای مالی شامل چندین صورت مالی منفرد از جمله ترازنامه، صورت سودوزیان جامع و صورت جریان وجوه نقد می‌باشد. نحوه ارائه اطلاعات در هریک از این صورتهای مالی به گونه‌ای است که ارتباط اطلاعات ارائه شده را برای استفاده‌کنندگان مشخص نمی‌کند. به عنوان مثال در صورت جریان وجوه نقد، فعالیتهای عملیاتی از فعالیتهای تامین مالی تفکیک شده‌است ولی در ترازنامه و صورت سودوزیان جامع چنین تفکیکی صورت نمی‌گیرد. در نتیجه امکان مقایسه سود عملیاتی و جریانهای نقدی عملیاتی ( برای ارزیابی کیفیت سود واحد تجاری) وجود ندارد.

3- تجمیع اقلام غیرمشابه در یک رقم واحد.در بسیاری از موارد واحدهای تجاری اقلامی را که به رویدادهای اقتصادی مشابه واکنشهای متفاوت نشان می‌دهند را به صورت جداگانه نشان نمی‌دهند. به عنوان مثال بعضی شرکتها هزینه‌های مستقیم تولید (نظیر مواد و دستمزد) را همانند هزینه‌های اداری و عمومی (نظیر اجاره و آب و برق و گاز) به صورت جداگانه در صورت سودوزیان جامع نشان می‌دهند، این در حالی است که برخی دیگر این هزینه‌ها را با یکدیگر جمع کرده و به صورت انباشته گزارش می‌کنند. این هزینه‌های مختلف ممکن است به رویدادهای اقتصادی واکنش متفاوت نشان دهند.

 بسیاری از واحدهای تجاری اطلاعاتی راجع به انواع مختلف دریافتها و پرداختهای عملیاتی ارائه نمی‌کنند. در عوض، این واحدهای تجاری  با استفاده از روش غیرمستقیم سود(زیان) خالص را برای ارائه جریان وجوه نقد حاصل از فعالیتهای عملیاتی تعدیل می‌کنند. اما استفاده‌کنندگان به دلیل نیاز به ارزیابی توانایی ایجاد وجه نقد خواهان اطلاعاتی راجع به دریافتها و پرداختهای عملیاتی هستند. ذکر این نکته لازم به نظر می‌رسد که هدف یافتن راهی برای چگونگی طبقه‌بندی و ارائه اطلاعات است و شناسایی و اندازه‌گیری سودوزیان مد نظر نمی‌باشد. تهیه‌کنندگان اطلاعات نیازمند الگویی هستند که به کمک آن بتوانند از صورتهای مالی برای انتقال اطلاعات مربوط به ابعاد منحصر به فرد واحد تجاری استفاده کنند. دو هیئت اهداف زیر را برای دستیابی به موارد مطرح شده فوق مد نظر قرار دادند:

·      انسجام - شکل‌دهی اطلاعات در صورتهای مالی به‌گونه‌ای که خواننده بتواند جریان اطلاعات را در صورتهای مالی متعدد ردیابی نماید.

·           تفکیک – جدا کردن اطلاعاتی که به رویدادهای اقتصادی واکنشهای متفاوتی نشان می‌دهند.

همچنین در نظر است که استاندارد پیشنهادی اطلاعاتی درباره توان واحد تجاری در ایفای تعهدات مالی خود ارائه نماید. شکل پیشنهادی ارائه صورتهای مالی در جدول زیر خلاصه شده‌است:

 

صورت وضعیت مالی

صورت سودوزیان جامع

صورت جریان وجوه نقد

تجاری

داراییهاوبدهیهای‌عملیاتی

داراییهاوبدهیهای‌سرمایه‌گذاری

تجاری

درآمد و هزینه‌های عملیاتی

درآمدوهزینه‌های‌سرمایه‌گذاری

تجاری

جریانهای نقدی عملیاتی

جریانهای‌نقدی‌سرمایه‌گذاری

تامین مالی

داراییهای مالی

بدهیهای مالی

تامین مالی

درآمد داراییهای مالی

هزینه‌ بدهیهای مالی

تامین مالی

جریانهای‌نقدی‌داراییهای‌مالی

جریانهای‌نقدی‌بدهیهای‌مالی

مالیات بر درآمد

مالیات بر درآمد

عملیات در حال تداوم (تجاری و تامین مالی)

مالیات بر درآمد

عملیات متوقف شده

عملیات متوقف شده

خالص از مالیات

عملیات متوقف شده

 

سایر اقلام سودوزیان جامع

خالص از مالیات

 

سرمایه

 

سرمایه

 

 

همه واحدهای تجاری که از استانداردهای بین‌المللی یا اصول پذیرفته‌شده حسابداری امریکا تبعیت می‌کنند، بخش‌ها و طبقات جدول را ارائه خواهند‌کرد. تعیین اولویت هر یک از بخشها و طبقات جدول بر عهده واحد تجاری است، اما در صورتهای مالی به صورت یکنواخت استفاده خواهد‌شد. واحد تجاری در مورد نحوه طبقه‌بندی داراییها و بدهیها در هریک از بخش‌ها و طبقات صورتهای مالی براساس چگونگی استفاده از آنها تصمیم‌گیری خواهدکرد (رویکرد مدیریتی) و دلایل این نحوه طبقه‌بندی را نیز افشا خواهد‌کرد. تمام واحدهای تجاری یک صورت مالی واحد تحت عنوان سودوزیان جامع ارائه می‌کنند. دو هیئت با این رویکرد، اختیار ارائه اطلاعات در قالب دو صورت مالی جداگانه را حذف خواهند‌کرد. این صورت سودوزیان جامع الزامات مربوط به انتقال اقلام در شرایط خاص از سودوزیان جامع به سودوزیان دوره جاری را تغییر نخواهد داد. واحد تجاری درآمدها و هزینه‌ها و جریانهای نقدی را در بخشهای مشابهی طبقه‌بندی می‌کند که دارایی و بدهی مربوط به آن طبقه‌بندی شده‌است. به عنوان مثال اگر یک واحد تجاری موجودی کالا را در بخش عملیاتی صورت وضعیت مالی گزارش نماید، تغییرات در موجودی را در بخش عملیاتی سودوزیان جامع و به عنوان بخشی از بهای تمام شده کالای فروش رفته منظور و جریانهای نقدی پرداختی بابت خرید آن را در بخش جریانهای نقدی حاصل از فعالیتهای عملیاتی گزارش می‌کند. در این صورت یادداشتهای توضیحی صورتهای مالی حاوی جدول تطبیقی جدیدی است که جریانهای نقدی را با اقلام سودوزیان جامع مقایسه می‌کند. در این صورت تطبیقی، اجزای سود شامل وجه نقد، اقلام تعهدی و اندازه‌گیری مجدد (مانند تغییرات در ارزش منصفانه) وجود دارد. در مدل پیشنهادی تمایز روشنی میان فعالیتهای تامین مالی (چگونگی کسب سرمایه) و فعالیتهای تجاری (چگونگی استفاده از سرمایه برای ایجاد ارزش) ایجاد می‌شود. علاوه بر طبقه‌بندی اقلام درآمد و هزینه بر حسب عملیاتی، سرمایه‌گذاری و تامین مالی، واحد تجاری اجزای هریک از بخشها را بر حسب کارکرد (نظیر بهای تمام شده کالای فروش رفته یا هزینه‌های اداری) و ماهیت (نظیر مواد، دستمزد و استهلاک) تفکیک می‌نماید. استانداردهای بین‌المللی در حال حاضر به واحد تجاری اجازه می‌دهد تا هزینه‌ها را بر حسب ماهیت یا کارکرد طبقه‌بندی نماید. واحد تجاری در صورت جریان وجوه نقد نیز طبقات عمده دریافتها و پرداختهای نقدی نظیر وجوه دریافتی از مشتریان، وجوه پرداختی به فروشندگان کالا را بر اساس روش مستقیم ارائه خواهد‌نمود و روش مستقیم جایگزین روش غیرمستقیم خواهد‌شد.

 

 

www.iasb.org

 

اعلام استراتژی و برنامه‌کاری هیئت استانداردهای حسابرسی و خدمات اطمینان‌بخشی طی سه سال آینده

هیئت استانداردهای حسابرسی و خدمات اطمینان‌بخشی استراتژی و برنامه‌کاری سه ساله خود را اعلام نمود. براساس این برنامه مقرر شده‌است که توسعه استانداردهای مربوط به بهبود اثربخشی عملیات بازارهای جهانی سرمایه و همچنین توجه به نیاز واحدهای تجاری متوسط و کوچک و روشهای حسابداری این واحدها در اولویت قرارگیرد. این استراتژی و برنامه‌کاری طبق ارزیابی و تایید هیئت نظارت بر منافع عمومی و هماهنگ با اهداف کلی هیئت استانداردهای حسابرسی و خدمات اطمینان بخشی بوده و بر سه بخش متمرکز می‌با‌شد: